Sybiracy na świecie – tak dalecy a tak bliscy

Muzeum Pamięci Sybiru jest dla Sybiraków i ich potomków, rozproszonych wskutek II wojny światowej po całym świecie, miejscem spotkania z najbliższą im historią, ale także przestrzenią dialogu pomiędzy odległymi nieraz kulturami oraz miejscem pamięci. Muzeum jest również unikalną w skali światowej platformą, na której toczy się intensywna dyskusja o istocie totalitarnych reżimów powstających w odległych od siebie zakątkach globu. Sybiracy i ich potomkowie są zarówno świadkami historii totalitarnych represji, jak i aktywnymi uczestnikami tej debaty.  

Nie ma chyba kraju na świecie, w którym nie mieszkaliby Sybiracy. Największe ich skupiska poza Polską znajdują się w Wielkiej Brytanii, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Australii, Nowej Zelandii, Republice Południowej Afryki czy Kazachstanie. W krótkim czasie od otwarcia Muzeum nawiązaliśmy bliskie, merytoryczne, a zarazem serdeczne kontakty z najważniejszymi ośrodkami sybirackimi w wielu z tych krajów. Muzeum stało się miejscem chętnie odwiedzanym przez gości z całego świata. Również nasi pracownicy uczestniczą w ważnych wydarzeniach organizowanych przez polskie społeczności za granicą, współtworząc je poprzez prezentowane wystawy, wykłady i zajęcia edukacyjne.

Dla tych społeczności Muzeum jest miejscem, w którym łączą się sybirackie narracje, przez dekady rozdzielone przez „żelazną kurtynę”. To tutaj Sybiracy mogą bezpiecznie przekazać nie tylko swoje trudne wspomnienia, lecz także przedmioty i pamiątki, które stają się muzealnymi eksponatami. Dzięki nim historie deportowanych przemawiają do odbiorców na całym świecie, również do tych, którzy nie mają żadnych osobistych związków z doświadczeniem zesłania.

Kontakty z Sybirakami z różnych części świata nadają naszemu Muzeum naturalny wymiar międzynarodowy, a uniwersalny przekaz zawarty w ich historiach w rzeczywisty sposób wpływa także na teraźniejszość i przyszłość.