Uczciliśmy pamięć ofiar Zbrodni Katyńskiej i drugiej deportacji - Muzeum Pamięci Sybiru

13 kwietnia 2026

Uczciliśmy pamięć ofiar Zbrodni Katyńskiej i drugiej deportacji

13 kwietnia 2026 roku przypadła 86. rocznica drugiej masowej deportacji obywateli Rzeczypospolitej w głąb Związku Sowieckiego oraz Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej.

Przejdź do treści

„Ojciec został wzięty do niewoli. Był w Ostaszkowie, w Katyniu – i tam zginął…” – wspominała Regina Kowerko.

„Kiedy nas wywożono to mama była ciężko chora, ja byłam najstarsza w rodzinie, więc musiałam opiekować się młodszym rodzeństwem […]. Załadowano nas do ciężarówki, mamę wynieśli, bo mama była nieprzytomna, wrzucili ją do tej ciężarówki – no i pojechaliśmy na dworzec kolejowy. Został otwarty dom, wszystko. Tylko kotek biegł za naszym samochodem bardzo długo, dopóki nie zginął z oczu…”.

13 kwietnia 1940 roku Sowieci zapakowali do wagonów żony i dzieci tych, których właśnie mordowali w Katyniu, Smoleńsku, Charkowie i innych miejscach. Te, niepełne rodziny, złożone najczęściej tylko z kobiet i dzieci, przeżywały podwójnie dramat deportacji, zarówno podczas dalekiej podróży, jak i pobytu w kazachstańskich kołchozach i sowchozach. Brakowało im męskiej pomocy przy pracach fizycznych, a także opieki i psychicznego wsparcia małżonków i ojców, na których powrót nieustannie oczekiwali. Przede wszystkim jednak brakowało im ich bliskości, czułości i miłości…

O Zbrodni Katyńskiej dowiadywali się po latach, często dopiero po powrocie do Polski.

Dokładnie trzy lata później, 13 kwietnia 1943 roku, Niemcy ogłosili światu prawdę o Zbrodni Katyńskiej. Po 50 latach, 13 kwietnia 1990 roku, Rosja przyznała się do popełnienia tej zbrodni, a Michaił Gorbaczow przekazał Polsce pierwsze dokumenty jej dotyczące.

13 kwietnia obchodzimy Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej, a także rocznicę deportacji rodzin tychże ofiar z polskich ziem wschodnich do Kazachstanu.

Delegacja Muzeum Pamięci Sybiru, na czele z dyrektorem prof. Wojciechem Śleszyńskim, oddała hołd ofiarom, składając kwiaty w białostockich miejscach pamięci: przed Pomnikiem Mordu Katyńskiego, Pomnikiem-Grobem Nieznanego Sybiraka oraz Pomnikiem poświęconym Bohaterskim Matkom Sybiraczkom.

W dzisiejszych uroczystościach brali udział również Minister Edukacji Narodowej Barbara Nowacka, parlamentarzyści Krzysztof Truskolaski i Barbara Okuła, wojewoda podlaski Jacek Brzozowski, wicewojewoda podlaski Michał Gąsowski, prezydent Białegostoku Tadeusz Truskolaski, zastępca prezydenta Białegostoku Rafał Rudnicki, wicemarszałek Województwa Podlaskiego Wiesława Burnos oraz przewodnicząca Rady Miasta Białegostoku Katarzyna Jamróz wraz z radnymi. Wśród zgromadzonych byli także przedstawiciele służb mundurowych i związków sybirackich.

Sklep Odwiedź nasz sklep i sprawdź najnowsze publikacje Muzeum Pamięci Sybiru Odwiedź sklep