W centrum Białegostoku pojawiła się wystawa czasowa Muzeum Pamięci Sybiru – „Przeszłość oczami teraźniejszości. Białystok ‘39”. W przeciwieństwie do standardowych wystaw w przestrzeni miejskiej, nie posiada ona jednej lokalizacji:
– Wystawa składa się z siedmiu tablic, które znajdują się w dobrze znanym białostoczanom miejscach. Miejscach, które można nazwać perełkami Białegostoku, jak chociażby dziedziniec Pałacu Branickich. Tablice są zlokalizowane na obu dziedzińcach pałacu, dwie z nich znajdują się też na Rynku Kościuszki, dwie przy ul. Lipowej, a jedna jest przed Teatrem Dramatycznym im. Aleksandra Węgierki. Ważnym aspektem tej wystawy jest to, że można rozpocząć jej oglądanie z dowolnego punktu – niezależnie od miejsca startu, wycinki historii przedstawione na tablicach tworzą spójną całość – mówił podczas konferencji prasowej Piotr Bosko, pracownik Działu Projektów Edukacyjnych i Kulturalnych Muzeum Pamięci Sybiru.
Wybór lokalizacji składających się na wystawę tablic nie jest przypadkowy i wiążę się tytułem wystawy. Rok 1939 oznaczał dla Białegostoku, jak i całej Polski, początek najtragiczniejszego okresu w dziejach – II wojny światowej. Niemiecka i sowiecka agresja z września oznaczała podział Polski i jej zniknięcie z map. Dla Białegostoku pierwsze tygodnie wojny przyniosły aż dwie okupacje: najpierw tygodniową niemiecką, a następnie, trwającą aż do czerwca 1941 roku – sowiecką.
– W ostatnią niedzielę, Peletonem Pamięci, rozpoczęliśmy nie tylko w Białymstoku, ale także w innych miastach tej części Europy, upamiętnienie pierwszego aktu zbrodniczego, jakim był Pakt Ribbentrop-Mołotow, który zjednoczył siły sowieckiego i niemieckiego okupanta. Ten pakt tak naprawdę rozpoczął II wojnę światową. Właśnie tutaj, w okolicach Pałacu Branickich, niemieckie i sowieckie dowództwo spotkało się, by uzgodnić wycofanie wojsk niemieckich i wkroczenie wojsk sowieckich do Białegostoku – powiedział prof. Wojciech Śleszyński, dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru.
Dzięki wystawie każda zainteresowana osoba może zobaczyć, jak wyglądał Białystok 85 lat temu pod rządami obu okupantów oraz poznać losy miasta i poszczególnych budynków, w których rozgrywały się historie o znaczeniu nie tylko lokalnym, ale również międzypaństwowym.
– Pielęgnowanie pamięci o skomplikowanych losach Białegostoku jest dla nas niezwykle ważne, dlatego organizujemy szereg inicjatyw, m.in. takich, jak ta wystawa, by opowiedzieć Białostoczanom, ale nie tylko, o przeszłości miasta. Bardzo się cieszę z tej inicjatywy i zachęcam do obejrzenia wystawy – mówił podczas spotkania Rafał Rudnicki, zastępca prezydenta miasta Białegostoku.
Autorami ekspozycji są Magdalena Zięckowska-Tuchlińska (koncepcja), Dorota Klimowicz-Bałtromiuk (grafiki) i Piotr Bosko (teksty).
Partnerem przedsięwzięcia jest Uniwersytet Medyczny w Białymstoku.
Wystawę „Przeszłość oczami teraźniejszości. Białystok ‘39” można oglądać 20 września 2024 roku.
