Muzeum Pamięci Sybiru miało zaszczyt zaprezentować swoją działalność podczas konferencji The Best in Heritage, która odbyła się w dniach 22–24 października 2025 r. w Barcelonie. Zostaliśmy zaproszeni jako laureat Nagrody Muzealnej Rady Europy i wystąpiliśmy w panelu „Projects of Influence”, w którym pokazaliśmy, jak włączamy społeczność Sybiraków do naszych działań edukacyjnych, kulturalnych i badawczych, oraz jak budujemy dialog międzynarodowy i angażujemy lokalne społeczności.
W 24. edycji konferencji The Best in Heritage wzięli udział reprezentanci 40 instytucji – muzeów, bibliotek i centrów kultury – wyjątkowych na skalę światową, wyróżnionych w 2024 roku prestiżowymi nagrodami w międzynarodowych konkursach. Pojawili się laureaci m.in. European Museum of the Year Award, European Heritage Awards czy European Museum Academy, jak również przedstawiciele instytucji wyróżnionych w Azji, Afryce, Oceanii, Ameryce Północnej i Południowej. Muzeum Pamięci Sybiru było jedyną polską placówką, która w 2025 roku otrzymała zaproszenie do udziału w tym wyjątkowym wydarzeniu. Nasza obecność w tym zaszczytnym gronie to potwierdzenie międzynarodowego znaczenia naszej misji i działań, a także dowód, że pamięć o losach Sybiraków ma uniwersalny wymiar, zrozumiały i ważny dla odbiorców na całym świecie.
Założyciel i organizator inicjatywy, wybitny chorwacki muzeolog prof. Tomislav Šola, podkreślał, że The Best in Heritage to spotkanie najlepszych z najlepszych instytucji, będących prawdziwym crème de la crème w obszarze ochrony i promocji dziedzictwa kulturowego. Konferencja ukazała globalny obraz najlepszych praktyk i nowatorskich rozwiązań w tej dziedzinie. Wydarzenie odbyło się w czołowych ośrodkach kulturalnych Barcelony – CaixaForum Barcelona, El Born Museu d’Història de Barcelona, Ateneu Barcelonès oraz Museu Nacional d’Art de Catalunya.
Jak podkreślali organizatorzy, udział w The Best in Heritage nie miał charakteru rywalizacji. Wydarzenie było przestrzenią refleksji, wymiany doświadczeń i prezentowania inspirujących praktyk ochrony oraz interpretacji dziedzictwa kulturowego. Co roku, w głosowaniu z udziałem moderatorów, przedstawicieli zeszłorocznych laureatów Projects of Influence oraz publiczności, wybierane są dwa projekty. W panelu IMAGINES 2025, koncentrującym się na nowych technologiach i multimediach, wyróżniony został projekt In Our Care: The Keepers’ Choice autorstwa Museu Nacional de Arte Antiga z Portugalii, zaprezentowany przez Adelaide Lopes i João Estradę. Tytuł „Project of Influence – The Best in Heritage” otrzymało Narodowe Muzeum Sztuki im. Bohdana i Warwary Khanenko z Ukrainy, zaprezentowane przez Yuliyę Vaganovą.
The Best in Heritage pozostaje przestrzenią twórczego dialogu, w którym muzea i instytucje dziedzictwa mogą odpowiadać na współczesne wyzwania, nie tracąc autentyczności. Tegoroczna edycja potwierdziła, że dobre praktyki w dziedzinie kultury i dziedzictwa rozwijają się najlepiej nie poprzez rywalizację, lecz dzięki wzajemnemu uczeniu się i wspólnej ciekawości. Głosy przedstawicieli instytucji z różnych kontynentów wspólnie prowadzą do wniosku, że różnorodne doświadczenia – zarówno zakorzenione w lokalnych społecznościach, jak i wynikające z szeroko zakrojonych projektów cyfrowych – wzbogacają nasze wspólne rozumienie opieki nad dziedzictwem kulturowym.
Spotkanie w Barcelonie przypomniało, że najbardziej wpływowe działania w dziedzinie dziedzictwa łączą innowację z integralnością, a dialog zawodowy pozostaje najcenniejszym narzędziem w świadomym kształtowaniu przyszłości.
Fot. TBIH2025
