Do wernisażu wystawy „Arpilleras – nici pamięci” zostały już tylko trzy dni. Dziś w Muzeum Pamięci Sybiru odbyła się konferencja prasowa zapowiadająca pierwszą tak dużą prezentację arpilleras w Polsce.
W spotkaniu uczestniczyli prezydent Białegostoku Tadeusz Truskolaski oraz kuratorzy: Wojciech Śleszyński, dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru, Julita Waś, specjalistka ds. rozwoju oraz Andrés Mauricio Rojas Rojas, specjalista ds. kontaktów międzynarodowych.
Ekspozycja składa się z dwudziestu czterech arpilleras oraz części poświęconej twórczości Sybiraków. Otwiera ją praca przedstawiająca bombardowanie Pałacu Prezydenckiego w Santiago w 1973 roku – początek dyktatury Augusta Pinocheta.
– Moglibyśmy się zastanawiać, dlaczego w Muzeum Pamięci Sybiru opowiadamy o wydarzeniach z drugiego końca świata. Niezależnie jednak, czy dyktatura była lewicowa, czy prawicowa – zawsze niosła cierpienie. O tym właśnie jest ta wystawa – podkreślił Wojciech Śleszyński.
Andrés Mauricio Rojas Rojas zwrócił uwagę na artystyczny wymiar arpilleras:
– Powstały z nagłej potrzeby serca. Choć są pełne żywych kolorów i na pierwszy rzut oka wydają się niewinne, w rzeczywistości w bardzo wyraźny i poruszający sposób mówią o łamaniu praw człowieka. Historie Chilijczyków i Sybiraków mogą się wydawać odległe, ale te prace przypominają, że ludzie zawsze znajdują twórcze sposoby, by zachować pamięć.
Wystawa pokazuje przede wszystkim siłę kobiecego oporu wobec przemocy systemu. W 1983 roku w Chile narodził się ruch „Kobiety dla Życia”, który organizował pokojowe demonstracje. Jednym z jego symboli stał się taniec La Cueca Sola.
– Tańczyły go kobiety z przypiętymi do serca zdjęciami zaginionych mężów, synów, ojców i braci – wyjaśniła Julita Waś. – W przeciwieństwie do radosnej, tradycyjnej La Cueca tańczonej w parach, La Cueca Sola stała się przejmującym aktem, w którym najgłośniej wybrzmiewa cisza po utracie najbliższych.
Prezydent Tadeusz Truskolaski zaprosił na wystawę i podkreślił to, co łączy obie historie:
– Cierpienie, walka z reżimami i próba przetrwania. Zarówno Chilijczycy, jak i nasi Sybiracy wyrażali swoje uczucia poprzez sztukę. To właśnie jest wspólnym mianownikiem tej wystawy – podsumował.
Wernisaż odbędzie się w najbliższy piątek, 10 lipca 2026 r. o godz. 18:00. Wstęp wolny
Wystawa „Arpilleras – nici pamięci” została przygotowana we współpracy z Muzeum Pamięci i Praw Człowieka w Santiago de Chile.
