Projekt Wystawy Stałej

Wystawa główna łączy w sobie chronologię z opowieścią tematyczną. Treści merytoryczne podzielono na tematy, z wyraźnym wyeksponowaniem lat 1939-1945. W każdym dziale opowiadana jest osobna historia, wkomponowana w indywidualne ramy czasowe. Wszystkie opowieści razem budują wielką historię mówiącą o losach ludzi, którym przyszło żyć na Sybirze.

Architektura budynku skłania do podzielenia wizyty w Muzeum na dwa główne tematy: podróż oraz życie na zesłaniu. Na każdym z dwóch poziomów wystawy zadbano o zachowanie szczególnej i charakterystycznej atmosfery.

Parter będzie utrzymany w ciemnych barwach. Szczęśliwe i spokojne lata okresu międzywojennego skontrastowane zostaną z początkiem okupacji, wrześniem 1939 roku. Podróż do miejsca zsyłki to oddzielny temat, na który składa się wiele różnych zdarzeń: aresztowania, procesy, wyroki i transport do miejsca zsyłki. Tutaj zwiedzający odkryje drewniane stele, które układają się w długą kolumnadę, przypominającą pochody ludzi, przemieszczających się do odległego punktu na horyzoncie. Ekspozycja zostanie pozbawiona dekoracji, między którymi zwiedzający by się przechadzał, nastrój w poszczególnych niszach, umożliwi wysłuchanie relacji świadków. Ponadto zwiedzający zobaczą tu przedmioty znaczące, pamiątki symboliczne dla podróży na Syberię.

Na pierwszym piętrze zastosowano jasne, ale chłodne odcienie barw. Dzięki temu zwiedzający będzie miał wrażenie przejścia z ciemności w jasność. Stan ten koresponduje z emocjami osób, które po długiej tułaczce w przeludnionych wagonach towarowych nagle, po przybyciu na miejsce przeznaczenia, wychodzą na zewnątrz.. Jasność oślepia, a iluzja oddalonego horyzontu ma sprawiać wrażenie, że przestrzeń jest nieskończona. Tak zaprojektowana kompozycja symbolicznie przedstawia, że to nie ściany baraków i kraty więziły ludzi, ale przepastne tereny syberyjskie, będące barierą nie do przebycia. Jednocześnie wyeksponowane zostanie piękno surowej Syberii, która stała się więzieniem dla wielu narodowości. Znajdujący się w tej przestrzeni zwiedzający powinien dostrzec paradoks zderzenia piękna natury i potworności katorgi milionów. Ta część wystawy umożliwi też przedstawienie codzienności zesłanych. W wydzielonych niszach i salach zostaną zrekonstruowane konkretne miejsca związane z losem katorżników.

17 września 2014 roku Sąd Konkursowy w konkursie na opracowanie koncepcji programowo-przestrzennej aranżacji wystawy stałej Muzeum Pamięci Sybiru podał rozstrzygnięcia do publicznej wiadomości. W opinii jury najlepszą z siedmiu zgłoszonych prac okazała się propozycja oznaczona kodem literowym "E". Po rozszyfrowaniu okazało się, że jej autorem jest belgijska firma Tempora S.A. Zwycięzcy została przyznana nagroda główna w wysokości 50000 zł oraz zaproszenie do negocjacji tj. do udziału w postępowaniu prowadzonym w trybie zamówienia z wolnej ręki w sprawie udzielenia zamówienia polegającego na szczegółowym opracowaniu pracy konkursowej.

Do góry